‘Niet Zoekgeraakt’

–  In 2021 schreef componist Bram Stellingwerf nieuwe muziek op de teksten van mijn requiem. Deze woorden werden al eerder op muziek gezet door Hugo Berkhout , zie Klein Requiem. Schreven we daarbij dat deze met name geschikt is voor geoefende cantorijen en (kamer)koren, ‘Niet zoekgeraakt’ is meer toegankelijk en ook geschikt voor de gemiddelde cantorij.

Componist Bram Stellingwerf schrijft in de inleiding:
De coronatijd in 2020 is door mij aangegrepen om een aantal teksten van Margryt Poortstra rond het thema ‘dood’ onder de titel ‘Niet zoekgeraakt’ op muziek te zetten. Ik vind de teksten die zij schrijft prachtig en het was voor mij een aangename uitdaging om hiermee in de weer te zijn.
Ik heb het geschreven voor vierstemmig gemengd koor met orgelbegeleiding, daarbij geïnspireerd door de mildheid van het Requiem van Gabriel Fauré. In twee delen is er sprake van een solo voor (mezzo)sopraan (of eventueel bariton).”

Dit requiem is heel goed uit te voeren rond Allerheiligen of Eeuwigheidszondag, de laatste zondag van het kerkelijk jaar in de Protestantse kerk.

Tekstdichter Margryt Poortstra schrijft bij de inleiding: 
Voor iedereen, voor de gestorvenen en voor de stervelingen heb ik dit requie
m geschreven. Immers ook over deze dingen hoor je te zingen. Samen te zingen. De angst voorbij, de dreiging voorbij. Een lied, een gebed, de stem van de stervende op de lippen genomen, een requiem.

In ons onzekere bestaan hebben we in ieder geval één zekerheid: dat we ooit zullen sterven. Sterven hoort, net als geboren worden, bij het leven. Terwijl we bij de geboorte van een mens spreken van een wonder, waar we ons over verheugen en waar we stem aan geven, blijft sterven toch een soort geheim, waar we maar moeilijk over kunnen spreken.

Tijdens het lezen van teksten van het bekende aloude requiem had ik het gevoel dat er iets wezenlijks werd overgeslagen. Dat was het aardse leven zelf, de persoonlijke weg, die een mens vanaf zijn geboorte is gegaan. Bij het sterven gaat het niet alleen over wat er misschien daarna komt. Het gaat vooral over wat eraan is voorafgegaan, zowel voor de stervende als voor zijn of haar omgeving. Over terugkijken gaat het, over loslaten, over eenzaamheid, maar ook over gezamenlijkheid. Het gaat over twijfel, angst, maar ook over aanvaarden en verlangen.

Justorum animae
Hebt Gij hen niet gehoord, die nog riepen,

de kreten van nood, het kreunen
van de zieken, hun laatste woord?
Niet verlaten zoudt Gij
de werken van uw handen.

Voor religieuze mensen komt God dichterbij, voor anderen de rust, het loslaten van het leven en het zich overgeven aan de Liefde, die groter is dan de dood. Dat heb ik – met een religieuze notie, want daarbij voel ik me thuis – geprobeerd te verwoorden in dit requiem. Langs de wegen van het oude verhaal, maar door de berm misschien, zonder al te stellig te zijn. Met ruimte. Met troost. Met het gevoel dat het, ook hierna, goed zal zijn, hoe dan ook.

In paradisum
Niet bang en zoekgeraakt: een koor

van lichtgestalten zal je vinden.
Ontslapen zul je in de Naam,
opgenomen worden in het geheim
van de verborgene. Leven
in de woning van de Eeuwige.

Dan toch thuis:
mantel van liefde om je heen,
haardvuur van vrede.

Componist Bram Stellingwerf
Bram (Utrecht, 1950) studeerde, na zijn opleiding tot onderwijzer, schoolmuziek en koordirectie aan het Stedelijk Conservatorium in Arnhem. Na deze studies was hij werkzaam als muziekdocent in het voortgezet en speciaal onderwijs. Daarnaast was hij gedurende vele jaren dirigent van diverse oratoriumkoren en van 1983 tot 2010 van het Kleinkoor Caprice uit Ermelo/Harderwijk. Met dit laatste koor werden vele concerten gegeven in het binnen- en buitenland. Tijdens deze periode componeerde hij al bij gelegenheid of bewerkte hij bestaande melodieën voor koor en orkest.

Na 2010 dirigeert hij alleen nog op projectbasis en is hij het talent als componist meer gaan uitbouwen. Zo schreef hij voor de 150 door Margryt Poortstra hertaalde psalmen even zoveel antifonen, welke her en der in den lange worden uitgevoerd in diverse kerken. Ze zijn te vinden in de bundel Naar de psalmen en een aantal van hen in de bundel ‘Zangen van zoeken en zien’.

Het requiem is verkrijgbaar bij muziekuitgeverij Intrada:  www.intradamusic.nl.
U kunt ook even bellen of mailen met uitgever Jan de Jong: 0513-688951,  info@intradamusic.nl.

Een paar voorbeelden uit de partituur:|

Justorum animae